Animirani film Presto Svetog Save nagrađen na filmskom festivalu u Jaroslavu
29/05/2019
Najava: Priredba učenika vjeronauke u Zagrebu
11/06/2019

Mitropolit Porfirije učestvovao u činu kanonizacije sveštenomučenika Stanislava Nasadila

U slovačkom gradu Košice svečano je uvršten u diptihe svetih sveštenomučenik Stanislav Nasadil.

Sveštenik Stanislav Nasadilo, Čeh po narodnosti, bio je sveštenik u Eparhiji gornjokarlovačkoj, a postradao je 1941. godine, zajedno sa svojim Episkopom svetim sveštenomučenikom Savom (Trlajićem).

Tim povodom u Košicama, na poziv nadležnog arhijereja, Njegovog Visokopreosveštenstva Arhiepiskopa mihailovsko-košickog gospodina Georgija, sabrali su se arhijereji Srpske pravoslavne Crkve, Poljske pravoslavne Crkve, i Pravoslavne Crkve Čeških zemalja i Slovačke.

U subotu, 08. juna, u Sabornom hramu svetog Jovana Milostivog u Košicama, služena je velika večernja kojom je načalstvovao Episkop braničevski gospodin Ignatije. Posle večernjeg bogosluženja arhijereji su služili poslednji pomen za pokoj duše sveštenika Stanislava.

Sutradan, u nedelju 09. juna, svetu arhijerejsku Liturgiju služio je predstojatelj Pravoslavne Crkve Čeških zemalja i Slovačke Njegovo Blaženstvo Arhiepiskop prešovski i Mitropolit Čeških zemalja i Slovačke gospodin Rastislav uz sasluženje Mitropolita zagrebačko-ljubljanskog Porfirija, Arhiepiskopa praškog Mihaila, Arhiepiskopa peremišeljskog i gorlickog Pajsija, Episkopa bačkog Irineja, Episkopa braničevskog Ignatija, Episkopa buenosaireskog i južno-centralno američkog Kirila, Episkopa mohačkog Isihija, Episkopa šumperskog Isaije i domaćina Arhiepiskopa mihailovsko-košickog Georgija, sveštenstva iz Češke, Slovačke, Poljske, Srbije, Crne Gore i Hrvatske.

Tokom Božanstvene Liturgije,na kojoj je učestvovao veliki broj pravoslavnog naroda iz Slovačke i Češke, izvršen je svečani čin kanonizacije svetog sveštenomučenika Stanislava kojom prilikom je pročitana, i od strane svih Arhijereja i sveštenika potpisana, odluka Svetog Sinoda o proglašenju sveštenika Stanislava sveštenikomučenikom Pravoslavne Crkve. Odluku je potpisao i direktni potomak sveštenomučenika Stanislava, njegov praunuk monah Pajsije, sabrat manastira Kovilja. Potom je Blaženjejši Mitropolit Rastislav blagoslovio verni narod ikonom sveštenomučenika Stanislava dok je hor pevao tropar sveštenomučeniku Stanislavu. Drugi put je hor pevao tropar na srpskom jeziku. Tokom pevanja tropara Mitropolit Porfirije i Episkop Ignatije su takođe blagosiljali ikonom sveštenomučenika Stanislava verni narod. Treći put je hor pevao tropar na češkom jeziku, dok su verne ikonom blagosiljali Arhiepiskopi Mihail i Georgije.

Liturgijsku besedu izgovorio je Episkop bački gospodin Irinej koji je kazao: ” U svetom Jevanđelju od Jovana, čiji odlomak smo upravo slušali, čujemo kako Spasitelj svojim vernim učenicima kaže -Vi ste prijatelji moji! Ne zovem vas više slugama, nego prijateljima mojim. U produžetku Spasitelj saopštava da, kao što su ljudi ovoga sveta gonili Njega, tako će goniti i Njegove učenike. Obe ove poruke našeg Spasitelja ostavrile su se na jednom divnom ugodniku Božijem, a to je sveti sveštenomučenik Stanislav Nasadilo, koji je i prijatelj Božiji, po svojim dobrodeteljima, i mučenik za Hrista koji je položio svoj život za bližnje svoje i za svoje duhovno stado, a od toga nema veće ljubavi.

U našoj Pravoslavnoj Crkvi ljubav i jedinstvo među svima nama jeste osnovni način postojanja i života. To izvire u Sveštenoj Liturgiji zato što se pričešćujemo jednim Telom Gospoda Hrista i sjedinjujemo se sa Gospodom, i to jedinstvo je izvor sveukupnog jedinstva Crkve u svetu. Liturgija nije sredstvo kojim ćemo postići jedinstvo Crkve nego je cilj i svrha, zato što samo u Svetoj Liturgiji mi zaista doživljavamo jedinstvo Crkve. Gospod je Jedan u Svetoj Trojici, i zato smo mi svi, iako različiti i kao ličnosti, i kao narodi, možda i kao kulture, ipak jedno u Bogočoveku Gospodu Hristu.

Posle Gospoda koji nas sjedinjuje, nas sjedinjuju, u Njegovo ime i Njegovom blagodaću, sveti ugodnici Božiji, prijatelji Njegovi kako ih On sam naziva. Jedinstvo koje nam oni svedoče, i nama daruju, tiče se svih pravoslavnih, ali mi ipak primećujemo i neke istorijske dimenzije koje u nama izazivaju posebna osećanja radosti i blagodarnosti Gospodu. Vi svi znate istorijske i duhovne veze između Srpske Crkve i vaše Crkve u Češkim zemljama i Slovačkoj. Naši veliki duhovnici, među njima i već proslavljeni sveti Božiji ugodnici, su ovde bili duhovni pastiri vašim precima u periodu između dva svetska rata. Isto tako mnogi sinovi vaših bratskih naroda, slovačkog i češkog, su živeli u našoj zemlji i tamo posvedočili svoju veru pravoslavnu i kao sveti i mučenici su pokazali šta znači biti prijatelj Hristov. Najveći primer za to je sveti sveštenomučenik Stanislav koga danas proslavljamo kao svetog. On je bio rodom Čeh, ali je služio kao sveštenik u Srpskoj Pravoslavnoj Crkvi, u jednoj eparhiji koja se nalazi u Hrvatskoj. Za vreme Drugog svetskog rata u Hrvatskoj je vladao jedan užasni, satelitski, nacistički režim. On je između ostalog progonio pravoslavne Srbe, Cigane, Jevreje i Hrvate koji su bili protiv nacizma. Rezultat toga zločinačkog sistema vlasti bio je tri naša episkopa mučenika, stotine sveštenika mučenika i stotine hiljada ljudi mučenika koji su postradali samo zato što su bili pravoslavne vere. Ipak, u svemu tom nečoveštvu oni su pokazali i jednu malu crtu ljudskosti. Ljudima koji nisu bili rodom iz tih krajeva, kazali su da mogu otići, jer su stranci. Tako su rekli i našim episkopima, ali oni su to odbili rekavši: Mi smo ovde sa svojom duhovnom decom i mi ne možemo njih napustiti. Tako isto je postupio i sveti sveštenomučenik Stanislav. On je mogao da napusti i svoju parohiju i svoje vernike i da preživi. On je mogao da kaže da nije Srbin ili Jevrejin, nego da je Čeh i da ode, ali ni on nije hteo da ostavi svoju duhovnu decu i to je platio svojim životom, posvedočivši šta znači pravi sveštenik Hristove Crkve. Zato ga je Gospod proslavio da se danas njemu prvi put obraćamo molitvom.

Kazaću i nešto što kod mene lično budi osećaj radosti i uzbuđenja. Prvo, to je zbog toga što je moj prethodnik, sveti i veliki vladika Irinej (Ćirić), rukopoložio oca Stanislava i u čin đakona i u čin sveštenika. Drugo, što je danas po Božijem promislu, njegov praunuk monah Pajsije u manastiru Kovilju, u našoj Eparhiji bačkoj i ovde je danas sa nama zajedno.

Tako, dakle, Gospod proslavlja svoje istinske prijatelje i poziva sve nas da učinimo sve u svom životu da i mi budemo prijatelji Njegovi, kao što su to svetitelji, i kao što je to sveti sveštenomučenik Stanislav. Zato je Gospod došao u ljudskom telu, zato je nisposlao Duha Svetoga i zato postoji Crkva Njegova, da bismo mi svi mogli da budemo oboženi blagodaću Njegovom. Tako sveti Božiji ugodnici, mučenici i ostali, nisu za nas pravoslavne hrišćane nekakva nadljudska bića. Oni su isto što i mi, ljudi od krvi i mesa, ali su ljubili Gospoda Hrista i sami postali jedno sa Njim, kao što je On jedno sa Ocem. Tako i sveti sveštenomučenik Stanislav, na prvi pogled skromni, neznačajni, parohijski sveštenik iz provincije, od danas biće proslavljan u celoj vaseljeni i u celoj Pravoslavnoj Crkvi kao svetitelj. On, i drugi takvi, jesu istinska slava i pohvala, kako vaše pomesne Crkve, tako i Crkve saborno-katoličanske u celini."

Sveti sveštenomučeniče Stanislave, moli Boga za nas!